Ik heb honderdveertig melkkoeien, ik ben de derde generatie, en in januari moet ik beslissen of ik mezelf laat uitkopen.

Vierenvijftig jaar. Bedrijf in een veenweidegebied, achtenvijftig hectare, waarvan vierenveertig in eigendom. Mijn opa is hier in 1948 begonnen met elf koeien.

Ik ga eerst de cijfers geven, want in dit onderwerp praat heel Nederland met gevoel en bijna niemand met getallen.

Mijn bedrijf draait. Dat is belangrijk om te zeggen. Ik lever aan een zuivelcoöperatie, ik haal ongeveer negenhonderdduizend liter per jaar, en in een gemiddeld jaar blijft er na alles — voer, krachtvoer, pacht, aflossing, dierenarts, loonwerk — een gezinsinkomen over waar wij van kunnen leven. Niet ruim. Leven.

Mijn probleem is niet de melkprijs. Mijn probleem is dat ik op zevenhonderd meter van een Natura 2000-gebied zit.

Wat dat betekent, heel concreet: ik heb een vergunning uit 2015 die niet meer past bij hoe de regels sinds 2019 worden uitgelegd. Ik heb in 2021 een aanvraag gedaan voor het verplaatsen van een stal — geen uitbreiding, verplaatsing — en die is na elf maanden afgewezen.

Ik kan dus niets. Ik kan niet groeien, ik kan niet moderniseren, ik kan niet investeren in een emissiearme vloer zonder dat de hele vergunning opnieuw tegen het licht gaat en ik het risico neem dat ik er slechter uit kom.

Elf jaar niets. Mijn vader kon in 1979 een stal bouwen met een brief van twee kantjes.

En nu ligt er een regeling. Een opkoopregeling, met een bedrag voor het beëindigen van de veehouderij op deze plek. Ik ga het bedrag niet noemen, maar het is serieus. Het is genoeg om de leningen af te lossen en om met vierenvijftig jaar niet arm te zijn.

En ik moet voor januari beslissen.

Waar ik werkelijk vastzit, en daarom schrijf ik dit.

Ik ben niet boos op de natuur. Ik heb achttien jaar lang kruidenrijk grasland aangelegd op zes hectare en ik heb negenhonderd meter houtwal geplant en ik doe mee aan weidevogelbeheer, en mijn grutto's zijn mijn grutto's. Ik heb er 's ochtends om halfzes meer van gezien dan de mensen die ervoor pleiten.

En ik weet ook dat ik een deel van het probleem ben. Dat zeggen de meeste boeren niet, en ik zeg het hier omdat niemand weet wie ik ben: honderdveertig koeien op zevenhonderd meter van zo'n gebied is niet houdbaar en ik denk niet dat het in 2045 nog mag.

Mijn zoon is zeventien. En hij wil het. Hij wil het echt, hij zit op de groene opleiding, hij staat elke zaterdag in de stal.

En dat is waarom ik niet kan beslissen. Want als ik nu stop, stop ik met zevenentwintig jaar van mijn eigen werk en met de wens van mijn zoon. En als ik niet stop, geef ik hem over acht jaar een bedrijf met een vergunning die klem zit, in een gebied waar het beleid alleen strenger kan worden, en dan is hij zesendertig en is er geen regeling meer.

Ik heb dit met mijn vrouw besproken en met twee collega's en met niemand anders. Mijn vader is zevenentachtig en woont vierhonderd meter verderop en ik heb het hem niet verteld, want hij heeft in 1983 drie jaar lang elke cent in deze grond gestopt.

Wat ik aan de mensen in de stad zou willen zeggen: ik heb geen trekker op het Malieveld gezet en ik ga het ook niet doen. Maar als u denkt dat een boer die stopt een boer is die het opgeeft: ik zit sinds maart elke avond na het melken met een rekenmachine aan de keukentafel, en het gaat niet over geld, het gaat over wat ik een jongen van zeventien aandoe met elke van de twee keuzes.

weergaven33 reacties0 emoties0
Antwoorden met een post

Had je het gevoel dat het over jou ging?

Jouw verhaal hoort hier ook. Geen naam, geen e-mail, niets dat naar jou wijst.

Schrijf je verhaal

Reacties

Nog geen reacties geplaatst.
Je reactie verschijnt meteen.
Officiële app

Confessions heeft nu een app

Dezelfde plek, maar sneller en lichter op je telefoon. Alles wat je hier fijn vindt, met één tik.

App downloaden · ⁦17 MB⁩ Open na het downloaden het bestand en sta installatie vanaf deze bron toe. De app is officieel en ondertekend door Confessions.